CHP İzmir İl Başkanı Utku Gümrükçü, partiler arası siyasi transferlerin seçmen iradesine zarar verdiğini belirterek Siyasi Etik Kanunu, geri çağırma hakkı ve parti değiştirme düzenlemesinden oluşan reform paketi önerdi.
CHP İzmir İl Başkanı Utku Gümrükçü, son dönemde siyasette gündeme gelen parti değişiklikleri ve seçilmişlerin görev süreleri içinde farklı partilere geçmesine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Siyasi sistemde mevcut hukuki düzenlemelerin seçmen iradesini korumakta yetersiz kaldığını savunan Gümrükçü, Siyasi Etik ve Ahlak Yasası çıkarılması çağrısında bulundu.
Gümrükçü, seçilmiş makamların kişisel mülk gibi görülemeyeceğini belirterek, bir partinin desteğiyle seçilen kişilerin görev süreleri içinde parti değiştirmesi durumunda seçmen iradesinin yeniden değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Gümrükçü makamların taşınmaması gerektiğini savundu
Gümrükçü, bir siyasi partinin amblemiyle seçime girerek seçilen belediye başkanı ya da milletvekilinin, görev süresi içerisinde başka bir siyasi partiye geçmesinin seçmen iradesi açısından tartışılması gerektiğini söyledi.
Belediye başkanları üzerinden önerisini somutlaştıran Gümrükçü, bir partinin adayı olarak seçilen belediye başkanının görev süresi içerisinde başka bir partiye geçmesi halinde belediye başkanlığı görevinin kendiliğinden sona ermesi gerektiğini savundu.
Gümrükçü, böyle bir durumda kişinin yeniden seçime girmesinin önünün açık olabileceğini, ancak önceki seçimde elde ettiği makamı başka bir siyasi partiye taşımasının önüne geçilmesi gerektiğini belirtti.
Üç ayaklı reform modeli önerdi
Siyasette güvenin yeniden tesis edilmesi için üç temel düzenlemenin birlikte hayata geçirilmesini öneren Gümrükçü, bunları Siyasi Etik Kanunu, Geri Çağırma Hakkı ve Parti Değiştirme Düzenlemesi olarak sıraladı.
Gümrükçü’nün önerdiği modelde siyasi etik kuralları siyasetçilerin görev ve sorumluluklarını belirleyecek. Geri çağırma hakkıyla seçmenlere, seçilmiş yöneticilerin görev süresi devam ederken belirli koşullar altında yeniden değerlendirilmesi imkânı tanınacak. Parti değiştirme düzenlemesiyle de seçilmiş makamların farklı bir siyasi partiye aktarılmasının önüne geçilmesi hedeflenecek.
Gümrükçü, reform modelinin temel ilkelerini şöyle sıraladı:
Seçilmiş makam parti değiştirilerek taşınamayacak.
Seçmene geri çağırma hakkı tanınacak.
Siyasetçilerin mal varlığı ve çıkar ilişkileri şeffaflaştırılacak.
Kamu görevi ile özel çıkar arasındaki sınırlar netleştirilecek.
Siyasi etik kuralları tüm partilere ve seçilmişlere eşit uygulanacak.
Geri çağırma hakkının yasalaşmasını istedi
Gümrükçü, seçilmişlerin beş yıllık görev sürelerinin ara denetim mekanizmalarından bağımsız yürütülmemesi gerektiğini savundu. Demokrasilerde temel yetkinin seçmende olduğunu belirten Gümrükçü, vatandaşların görev süresi içinde seçilmiş yöneticilerle ilgili değerlendirme yapabilmesinin demokratik sistem açısından önemli olduğunu ifade etti.
Özellikle seçim döneminde verilen vaatlerden uzaklaşan veya görev süresi içinde siyasi parti değiştiren seçilmişler açısından Geri Çağırma Hakkı mekanizmasının oluşturulmasını isteyen Gümrükçü, bu yöntemin yasayla güvence altına alınması gerektiğini söyledi.
Liyakat ve parti içi demokrasi vurgusu yaptı
Siyasi transferlerin yalnızca mevcut kanuni düzenlemelerle açıklanamayacağını belirten Gümrükçü, aday belirleme süreçlerinin de tartışılması gerektiğini ifade etti.
Parti geçmişi ve örgütsel deneyimi bulunmayan kişilerin aday gösterilmesinin siyasi partiler açısından sorunlar yaratabileceğini savunan Gümrükçü, liyakat, parti içi demokrasi ve örgütsel birikimin adaylık süreçlerinde dikkate alınması gerektiğini söyledi.
Gümrükçü, siyasi etik anlayışının yalnızca yasalarla sınırlı kalmaması gerektiğini belirterek, parti içi demokrasi ve liyakat ilkelerinin de siyasi hayatın temel unsurları arasında yer alması gerektiğini ifade etti.
Gümrükçü’nün önerdiği düzenlemeler, seçilmiş makamların parti değiştirmesi, seçmenin ara dönemde denetim yetkisi ve siyasette şeffaflık başlıklarını aynı çerçevede ele alan bir reform paketi olarak gündeme geldi.
